ناحیه کاربری
ارسال عکس
  • روستای اورامان تخت؛ نخستین دهکدۀ جهان

روستای اورامان تخت؛ نخستین دهکدۀ جهان

  • تاریخی
  • روستاهای تاریخی ایران
ذخیره
اشتراک‌گذاری
ساعات بازدید :
مدت زمان پیشنهادی برای بازدید :
تلفن :
روستای اورامان یا هه‌ورامان منطقه‌ای کوهستانی است که در استان کردستان و جنوب شهرستان مریوان قرار دارد. این روستا در نزدیکی رشته‌کوه زاگرس و رودخانۀ سیروان جای گرفته و اهالی آن به گویش هورامی صحبت می‌کنند. شواهد تاریخی نشان می‌دهد این روستا نخستین دهکدۀ جهان است.

نظرات بازدیدکنندگان

معرفی روستای اروامان تخت

    واژۀ اورامان از دو بخش تشکیل شده است: «هورا» همان اهورا و «مان» به‌معنای «خانه». اگر هورا را برگفته از «هور» اوستایی فرض بگیریم، درمجموع، اورامان به‌معنی «جایگاه خورشید» است. از دیگر معانی نام این روستا، «سربلند» و «بالاآمده» را می‌توان نام برد که برگرفته از کوه‌های بلند اطراف روستا هستند. مردم اورامان به گویش اورامی، یکی از گویش‌های گورانی، ‌صحبت می‌کنند و تمامشان اورامان مذهبی و سنّی هستند. اهالی منطقه بر این باورند که روستای اورامان تخت شهر بزرگی بوده است؛ به‌همین‌دلیل از آن با عنوان تخت یا مرکز حکومت اورامان یاد می‌کنند. باستان‌شناسان قدمت این روستا را بین دوازده تا چهل‌هزار سال قبل تخمین زده‌اند. همچنین، در اطراف روستای هجیج و ناو و اسپریز آثاری شامل ابزارهای سنگی نخستین انسان‌های غارنشین و حتی استخوان‌های برجای‌مانده از حیوانات کشف شده است. این استخوان‌ها متعلق به بزکوهی هستند. البته برخی شواهد و آثار نیز از اجاق‌هایی بر‌ جای مانده که آن‌ها را مربوط به دوران پارینه‌سنگی می‌دانند. 
    روستای اورامان تخت از پنج روستای کوچک‌تر به نام‌های «اورامان»، «رودبر»، «سرپیر»، «ویسیان» و «کماله» تشکیل شده است. این روستا به عنوان قدیمیترین روستای جهان در فهرست میراث یونسکو ثبت شده و نام اصلی شهر را فردی به‌نام مصطفی‌قلی در زمان صفویه روی آن گذاشته است. اورامان بافتی کوهستانی دارد که میان پیچ‌وخمهای کوهستان، منظره‌ای بی‌نظیر برای جذب گردشگران پیش چشم می‌گذارد. رودهای بی‌شماری از دل این روستا عبور می‌کند که باعث زیباتر و جذاب‌تر شدن طبیعت آن شده‌اند. این رودها «اورامان» و «سیروان» و «لیله» هستند که در محلی به‌نام «دروله» بین مرز ایران و عراق به یکدیگر می‌رسند. آب چشمه‌ای به‌نام «بلبل» نیز به رود سیروان می‌ریزد.
    پوشش منطقۀ اورامان را می‌توان به دو قسمت تقسیم کرد: کوه‌های مرتفع و پوشیده از برف و دامنه‌های پر از گیاه. پوشش گیاهی این منطقه را درختان بلوط و گلابی وحشی و زالزالک تشکیل داده‌اند. روستای اورامان به‌دلیل برخورداری از آب‌و‌هوایی کوهستانی و چشمه‌های فراوان، هرساله گردشگران بسیاری را به این منطقه جذب می‌کند. ناگفته نماند فرهنگ غنی این منطقه همیشه توجه گردشگران داخلی و خارجی را به خود جلب کرده است. براساس تحقیقات، اغلب گردشگران خارجی که از این روستا بازدید می‌کنند، از کشورهای آلمان و اسپانیا هستند.
 

ویژگی‌های روستای اورامان تخت

    روستای اورامان ازجمله روستاهای دیدنی ایران است که در دره‌ای شرقی‌غربی و شیب بسیار تندی روبه‌روی کوه تخت قرار دارد. یکی از ویژگی‌های مهم روستای اورامان تخت سبک معماری خانه‌های آن است که دلیل آن را وضعیت آب‌و‌هوایی و بافت کوهستانی این منطقه می‌دانند. در ساختِ خانه‌های روستا از مصالح سنگ و شیوۀ خشکه‌چینی استفاده کرده‌اند. خشکه‌چینی، یعنی مصالح بدون استفاده از ملات روی یکدیگر قرار می‌گیرند. به‌دلیل شیب تندِ دامنه‌های صخره‌ای، معماری خانه‌های روستا پلکانی است؛ به‌گونه‌ای که حیاط هر خانه، بام خانه دیگری است. این نوع معماری را می‌توان در روستای ماسوله نیز مشاهده کرد؛ به‌همین‌دلیل، آن را «هزارماسوله» نیز می‌نامند. بیشترِ خانه‌ها دوطبقه هستند؛ ولی براساس شغل مردم بومی، ممکن است فضای داخل خانه‌ها با یکدیگر متفاوت باشد.

 

جاذبه‌های گردشگری اطراف روستای اورامان تخت

    گردشگران علاقه‌مند به جاذبه‌های گردشگری کردستان، با سفر به این استان، علاوه‌بر روستای اورامان، یکی از روستاهای زیبای ایران، می‌توانند از دیگر جاذبه‌های تاریخی و طبیعی نزدیک به روستای یادشده همچون خانه و مقبرۀ پیر شالیار و غار کونا شم‌شم مریوان نیز بازدید کنند.

 

مسیر دسترسی به روستای اورامان تخت

    روستای اورامان تخت، از جاذبه‌های گردشگری استان کردستان، در فاصلۀ 62کیلومتری جنوب‌شرقی شهر مریوان و سروآباد قرار دارد. بهترین مسیر دسترسی به اورامان تخت ازطریق جادۀ مریوان است که بعد از طی ۱۱۰ کیلومتر، از جادۀ مریوان باید از سه‌راهی دزلی وارد جادۀ هورامان شوید و بعد از پیمودن ۴۵ کیلومتر به روستای اورامان تخت برسید.